Gerbils zijn leuke nieuwsgierige, drukke beestjes. Met wat geduld en aandacht zijn ze ook erg goed tam te krijgen. Ze zijn zowel overdag als 's nachts actief.

Aanschaf


Gerbils zijn te koop in dierenspeciaalzaken. Je kunt echter beter je gerbil bij een hobbyfokker vandaan halen, omdat je daar de ouders kunt zien en weet dat het dier gezond is. Er zijn ook verschillende knaagdieropvangen die gerbils hebben zitten, neem ook deze dieren in overweging als je op zoek gaat naar gerbils.

Gerbils zijn sociale dieren, je moet ze nooit alleen houden. Vrouwtjes zijn dominant binnen deze soort, mannetjes zijn wat rustiger (al heb je tussen gerbils altijd verschillen). Zeker als je begint met het houden van gerbils is het dus het best om niet meer dan twee gerbils te nemen van uiteraard hetzelfde geslacht. Houdt je het bij twee gerbils, dan maken de verschillen tussen man en vrouw niet veel uit. Het nemen van meer dan twee gerbils is altijd wat riskant, vaak gaan ze dan toch vechten namelijk.

Als je een gerbil hebt waar je een ander diertje wilt bijplaatsen, gebruik je best de "split-cage-methode: dat wil zeggen dat je ze samen in een kooi zet, maar in het midden staat er kippengaas. Hierdoor kunnen ze elkaar ruiken en zien, maar niet verwonden. Meer informatie over koppellen vind je in het artikel over het koppelen van gerbils.

Er zijn een aantal dingen waar je op moet letten als je gerbils gaat kopen. De gerbil moet gezond zijn. Dit kun je zien aan levendige, glanzende ogen, een glanzende gezonde vacht zonder kale en rare plekken en de gerbil moet ook actief zijn. Hij moet nieuwsgierig naar je toe komen. Koop niet uit medelijden een zieke gerbil! Een gerbil heeft nog het instinct aan niemand te tonen dat hij ziek is: anders is hij makkelijke prooi voor roofdieren. Pas als een gerbil zich ziek toont, is de gerbil vaak al erg ver heen. De kans is groot dat de gerbil door de zware reis thuis bij jou overlijdt.


Huisvesting


Gerbils kunnen het best in een glazen bak gehouden worden, bijvoorbeeld in een aquarium of terrarium. Aan tralies gaan ze namelijk ontzettend knagen. Ook kunnen de pootjes van gerbils niet goed tegen tralies. Op de glazen bak moet wel een deksel zitten, bijvoorbeeld van gaas. Als dit er niet op zit zullen de gerbils er zeker uit kunnen springen.
Koop geen kooi met een plastic onderbak. De gerbils zullen hier zeker uit ontsnappen. Het best is om een kooi te nemen die helemaal van ijzer, glas of aluminium is gemaakt. Geef ze niets van plastic, ze knagen alles kapot en de losse stukjes kunnen beschadigingen in de darm veroorzaken. Zorg er wel voor dat de gerbils het deksel niet van de kooi kunnen lichten, op deze manier ontsnappen er namelijk heel wat gerbils.
Werk, indien mogelijk, met verschillende niveaus, zo kan je het eten en drinken vrij hoog plaatsen en blijft het schoon. Wees maar creatief, ze zullen er dol op zijn!

Het loopoppervlak van de kooi mag voor de eerste twee gerbils minimaal 800 cm2 per gerbil zijn. Voor iedere gerbil daarna nog een extra 500 cm2.  Meer dan twee gerbils in een bak is overigens sowieso niet aan te raden. In 90% van de gevallen gaan groepjes gerbils vechten met elkaar. Als je twee gerbils in een bak houdt, mag de bak vanaf 1600 cm2 in theorie onbeperkt groot. Bij meer dan twee gerbils is het minimum ook echt het absolute maximum. Een 100 cm2 kleiner kan zelfs meer goed dan kwaad doen.

Als bodembedekking kun je zaagsel, mini hemp, care fresh of aubiose gebruiken. Deze bodembedekkers nemen goed vocht op en zijn meestal niet overdreven stoffig (zeker aubiose niet), gerbils kunnen namelijk niet goed tegen stof. Als nestmateriaal kun je hooi of papiersnippers gebruiken. Zorg er voor dat de bodembedekking lekker dik is, gerbils houden erg van graven.
In de kooi moet een stenen voerbak aanwezig zijn. Ook moet er een drinkfles of drinkbak aanwezig zijn. De meeste gerbils stellen een huisje ook erg op prijs in hun kooi, daar maken ze dan hun nest in. Verder moet er in de kooi een loopwieltje aanwezig zijn met een doorsnede van minimaal 20cm. Zeker geen open rad geven aan gerbils, dit is gevaarlijk voor de staart. Als ze een stuk staart verliezen groeit nooit meer terug!  Geef beter geen radje van plastic omdat het erge knagers zijn en ze plastic radjes nog wel eens kapot willen knagen. Als speelgoed kun je verder wc-rollen, keukenrollen en schoenendozen gebruiken, ook vinden gerbils een buizenstelsel in de kooi erg leuk. Er zijn niet veel specifieke gerbilspeeltjes te koop, maar met wat creativiteit en bijvoorbeeld hamster of rattenspeelgoed kom je een heel eind.


Voeding


Er is speciaal voer voor gerbils te koop. Hierin zit alles wat je gerbil nodig heeft. Als verwennerij kun je nog wel extratjes geven daarnaast, zoals pompoenpitten. Als je wil fokken met je gerbils kun je ook altijd als extra's wat kattenbrokjes (rund) of tortelduivenvoer geven.  Anders kan je gerbil hier een gebrek aan krijgen. Ook vinden gerbils het heerlijk om af en toe wat hooi te krijgen om op te knabbelen.
Het is beter om je gerbil geen zout- of knaagstenen te geven. Net als voor konijnen en hamsters is dit ook voor gerbils niet goed. Teveel zout kan bij gerbils de nieren aantasten en blaasgruis veroorzaken. Over knaagstenen (dus met weinig zouten) voor gerbils verschillen de meningen echter wel.


Voeding van de Mongoolse gerbil (woestijnrat)


Geschreven door Vanessa
De Mongoolse gerbil eet graag groente en fruit. Er mag niet teveel gegeven worden, als je speciaal voer geeft zit er in principe alles in dat ze nodig hebben. Wat kan je geven als extra? witlof, bloemkool, paprika, wortel, andijvie, komkommer, rauwe of gekookte aardappel, appel, peer, banaan, mandarijn, druiven. Citrusvruchten kunnen iets minder in de smaak vallen, ze zijn nl. nogal zuur. Wat ze ook lekker vinden is: paardebloem, klaver, vogelmuur en gras. wel alles grondig wassen en niets trekken naast de weg (i.v.m. uitlaatgassen en uitwerpselen van andere dieren) Verder zijn gerbils zot van takken en twijgen, zeker in de winter. Het is goed als bijvoer en voor hun tandjes! Geef wel alleen takken van fruitbomen, wilg, berk, hazelnoot, beuk en esdoorn. Als je de takken uit de natuur haalt kun je deze wel het best 24 uur invriezen om parasieten tegen te gaan. Af en toe hooi geven is goed omdat het vezels bevat. Ze gebruiken het bovendien als nestmateriaal.


Verzorging


Gerbils hoef je niet te borstelen en als het goed is hoef je ook geen nagels te knippen. Gerbils stellen een badje met chinchillazand wel erg op prijs.
De kooi van gerbils hoeft niet vaak verschoond te worden. Eens in de 3 weken is voldoende. Dit is omdat een gerbil in het wild in droge steppengebieden leeft, hij kan dus zuinig met water om gaan.Zijn uitwerpselen bevatten weinig vocht en ook zal hij weinig urineren.
Dat de kooi maar 1 keer in de 3 weken verschoond hoeft te worden wil niet zeggen dat gerbils weinig aandacht nodig hebben! Elke dag moet het voer en water gecontroleerd worden en ze moeten natuurlijk ook aandacht krijgen!


Het tam maken van gerbils


geschreven door Sien
Eigenlijk raad ik mensen altijd aan even hun gerbils de eerste paar dagen met rust te laten, hoe moeilijk dat ook is. Reizen is erg vermoeiend voor ze. De kooi moet al klaar staan als je ze gaat halen. Dan kunnen ze gelijk de kooi in en kun je ze met rust laten, hoe moeilijk dat ook is. Na een paar dagen kun je beginnen met het tam maken. Zeker als ze bij een goede hobbyfokker vandaan komen zullen ze dit vaak al zijn, het is dan alleen nog een kwestie ze aan jou te laten wennen.

Als het nodig is mag je de gerbils best oppakken voor ze tam zijn. Soms worden ze er bang van, probeer het dus niet vaker te doen dan noodzakelijk is. Aan de staart mag je ze alleen oppakken aan de staartbasis, ze daarbij direct ondersteunend bij de poten. Doe het liever helemaal niet. Hoewel het afbreken van de staart eerder gebeurd bij het uiteinde of halverwege, kan het aan de basis óók gebeuren.  Ook kun je je gerbils opscheppen, met van je handen een kommetje. Zo zien ze je aankomen en het zorgt voor veel minder schrik, en geen onnodig risico.
Moet je ze dus echt even pakken, bijvoorbeeld als je ze ergens naartoe moet vervoeren, gebruik dan beide handen, maak er een kommetje/schepje van en houdt ze vlak boven de bodembedekking. Door je handen dan naar ze toe te bewegen naar een hoek, kun je ze opscheppen en zien zij de gehele tijd je handen. Met een hand zo ineens van boven pakken, schrikken ze van, en het zal je bijna niet lukken. Bovendien is dat de rooftechniek van een van hun natuurlijke vijanden, nl. de roofvogel.

Geef elke dag aandacht aan de gerbils. Begin gewoon met een hand of arm in de gerbil bak te stoppen. Zet de kooi op een plaats waar je er naast kan zitten (het liefst op een wat hogere plaats zodat je niet al te groot op je gerbils over komt) en stop je hand er in. Geen plotselinge bewegingen maken en gewoon rustig afwachten tot er een gerbil komt. Leg geen eten op je hand, het kan zijn dat ze je hand met eten gaan associëren, waardoor ze je kunnen gaan bijten.
Uiteindelijk komen de gerbils snuffelen. Als ze (zachtjes) bijten, blaas of duw dan even zachtjes tegen de neus, maar beweeg verder niet. Als ze het wat gewend zijn kun je voorzichtig eens proberen je hand iets op te tillen als een van de gerbils er op zit. Jonge gerbils wennen snel aan je, en klimmen soms zelfs over je arm naar je nek toe. Oudere gerbils hebben wat meer tijd nodig.


Voortplanting


Gerbils zijn gelachtsrijp vanaf 8 weken. Gerbils dragen tussen de 21 en 44 dagen. Het nest bestaat uit 4 tot 6 baby's (maximaal 12). Het is lastig te zien of een gerbilvrouwtje zwanger is of niet. Soms is het wel te zien omdat het vrouwtje iets dikker en zwaarder is geworden. Het vrouwtje zal het mannetje ook enkele dagen voor de geboorte het nest uit sturen. Haal het mannetje best weg voor het vrouwtje bevalt, tenzij je meer nestjes wil. Het mannetje kan het vrouwtje namelijk direct na de bevalling weer dekken. Je kunt de vader ook bij het tweede of derde nestje weghalen. Eventueel kun je dan een dochter uit een eerder nestje wel bij de moeder laten, zodat zij kan helpen met de verzorging. Laat je de vader bij het nestje dan zal hij helpen met de verzorging. Het vrouwtje zal haar nest groter maken en zich voorbereiden op de bevalling. Zorg er in ieder geval voor dat er genoeg nestmateriaal aanwezig is in de kooi.

Het is normaal als de moeder in de eerste week een paar jongen zal opeten. Ongeveer 20% zal de eerste week niet overleven. Op die manier houd de moeder het nest schoon en verliest ze niet al te veel voedingsstoffen. Als er veel jongen in een nest uitvallen is het beter om niet verder te fokken met de ouders en jongen.

Je kunt de moeder bijvoeren met extra eiwitten door haar kattenbrokjes of meelwormen te geven. Ook moet ze voldoende vers drinkwater tot haar beschikking hebben.
Als de jongen tussen de 8 en 14 dagen oud zijn zullen ze uit het nest gaan komen. De vader en moeder zullen ze vaak weer terugzetten in het nest. Het best kun je rond deze tijd wel de jongen sexen. Hieronder kun je lezen hoe je dat kunt doen.
Na 15 dagen gaan de oogjes open en zullen de jongen wat avontuurlijker gaan worden. Ze zullen ook zelfstandig wat voer beginnen te eten. Zorg er voor dat de jongen bij de drinkfles kunnen of zet een waterbakje met erg ondiep water er in neer (niet te diep, dan kunnen de jongen er in verdrinken).
Mocht de moeder weer een nest hebben gekregen dan kunnen de jongen op de leeftijd van 28 dagen weg bij hun moeder. Het is echter beter om ze tot de leeftijd van 35 dagen bij elkaar te laten.
Rond de leeftijd van 65 dagen (8 weken) worden gerbils vruchtbaar. Als je geen nestjes wil is het dus beter om ze op deze leeftijd in ieder geval te scheiden op geslacht. Het is beter om de gerbils op een leeftijd van 6 weken te scheiden op geslacht, om ongelukjes te voorkomen.


Geslachtsbepaling


Je kunt de sexes van gerbils bepalen door op de afstand tussen de anus en geslachtsopening te letten. Hier zit bij mannetjes meer ruimte tussen dan bij vrouwtjes. De beste tijd om jonge gerbils te sexen is rond de leeftijd van 10 dagen, dan is de vacht nog niet zo lang en is het duidelijk te zien. Volgroeide vrouwtjes krijgen ook tepels. Deze kun je zien aan de 8 kale plekken op de buik.

Gerbils worden in gevangenschap maximaal 5 jaar oud. Meestal wordt een gerbil ongeveer 3 jaar oud.