Konijnen kunnen erg goed tegen kou. Toch zijn er wel een paar dingen die je kunt doen om het lekker aangenaam te maken voor je konijn in de winter.


Wintervacht

 

Een konijn maakt een wintervacht aan. Hier doen ze ongeveer 3 maanden over, dan pas is de wintervacht volledig. Ze beginnen hier dus al eind augustus / begin september mee. Als je een binnen konijn naar buiten wil doen, kan dit dus uiterlijk tot eind augustus. Later dan dat is het niet aan te raden om een binnenkonijn nog naar buiten te doen, je kan dan beter wachten tot het eind mei weer warmer is, en de temperaturen tussen dag en nacht niet meer zo veel verschillen. Een konijn dat geen goede wintervacht heeft verliest heel veel energie aan het warmhouden van zijn lichaam. Daardoor wordt de gezondheid kwetsbaar en zijn ze meer vatbaar voor ziektes.


Een konijn wat eenmaal buiten zit in de winter moet je ook niet zomaar naar binnen halen. Zij hebben namelijk een dikke wintervacht aangemaakt. Als je zo een konijn dan naar binnen haalt krijgt hij het veel te warm en kan hij oververhit raken. Vergelijk het maar met jezelf, als jij in de winter naar buiten gaat doe je ook een dikke jas aan, een muts op en een sjaal om. Als je dat allemaal aanhoud en lekker binnen in de woonkamer gaat zitten waar de verwarming aan staat begin je ook te zweten. Een konijn kan niet over zijn hele lijf zweten, zoals wij mensen dat kunnen en heeft dus meer moeite met het kwijt raken van warmte.


Oudere konijnen komen soms niet meer goed door de verhaarperiodes heen en krijgen een dunnere vacht. Heb jij een oud konijn, bekijk dan goed of zijn vacht nog wel in goede conditie is. Is dit niet het geval, dan is het verstandig om hem binnen in huis te laten overwinteren. Twijfel je aan zijn of haar conditie, raadpleeg dan een dierenarts.


Water


Zodra het begint te vriezen begint het gedoe... de drinkflesjes bevriezen! Heel vervelend, maar helaas niet te voorkomen. Zelfs niet volledig met de winterhoezen die tegenwoordig te koop zijn. Het proces word hiermee wel vertraagd, maar het tuitje van de drinkfles bevriest nog wel. Hoewel het water dan nog niet bevroren is krijgt het konijn toch niets uit de drinkfles.

Het beste is om een paar keer per dag vers water aan je konijn te geven. Geef geen warm of lauw water, dit koelt alleen maar sneller af. Gewoon koud water uit de kraan is het best. Je kan het water in een bakje aanbieden en een paar keer per dag een nieuw bakje neerzetten of je koopt een extra drinkfles. Eén fles heb je dan buiten aan het hok hangen, de andere staat binnen. Als de fles buiten bevroren is, vul je de fles die binnen staat en hang je die op aan het hok. De fles die aan het hok hing zet je binnen om te ontdooien. Dit kun je met drinkbakjes ook op dezelfde manier doen.

Het is aan te raden om naast een drinkfles in de winter ook een waterbak neer te zetten. Konijnen kunnen daar wat gulziger uit drinken, en als koppel kunnen ze er vaak ook tegelijk uit drinken in plaats van om de beurt.

Ongeveer drie keer per dag een moment om te drinken is voldoende voor een konijn in de winter. Meer mag natuurlijk ook, maar is soms lastig als je een baan hebt. Geef ook vochthouden groenvoer, daarmee krijgen ze ook lekker wat vocht binnen. Laat het echter niet te lang liggen, van het eten van bevroren voedsel kunnen ze diarree krijgen.

Tip: een snugglesafe heatpad kan in de winter niet alleen voor warmte voor de konijnen zorgen, maar kan ook helpen het water langer vloeibaar te houden! Leg een krant in het hok, daarop de warme snugglesafe en daarop een waterbak. Het water zal als de snugglesafe afkoelt uiteindelijk nog wel bevriezen, maar blijft veel langer vloeibaar. Dat houd in dat de konijnen als jij slaapt of op je werk bent, langer beschikking hebben over drinkwater. De snugglesafe heatpad is te koop in onze webwinkel.


Huisvesting


De meeste konijnen hebben een standaard konijnenhok of hondenhok als schuilhok en daar aan een permanente vaste ren. Dat is prima, want op die manier kunnen de konijnen zelf kiezen waar ze willen zitten en hebben ze voldoende ruimte om te kunnen bewegen.

Een koppel gezonde konijnen heeft voldoende aan één of meerdere goede schuilhokken, mits je zorgt dat die plekken goed beschut zijn.  De wind moet er niet vol op staan en het is het best als er geen regen of sneeuw in komt. Het is niet erg als er in de ren sneeuw of regen komt, maar het schuilhok moet echt beschut zijn. Hebben jouw konijnen een hok met ruime uitloop, dan is het dus geen probleem als de uitloop niet overdekt is. Konijnen hebben echter wel een beschutte plek nodig, zorg dus echt voor een goed, tochtvrij, vochtvrij en beschut konijnenhok.


Hulpmiddelen die je kunt gebruiken om het schuilhok winter-proof te maken zijn:

  • - Jute zakken; voor de openingen hangen, laat nog wel wat ventilatie door maar houd regen en sneeuw uit het hok,
  • -Bouwzeilen en dekzeilen: ideaal om bijvoorbeeld een ren af te dekken in de winter, let wel op dat er geen water op blijft staan, je wil niet dat het dak in stort! Controleer ook dat het niet te veel wappert en klappert bij sterke wind.
  • -Tafelzeil: bij winkels als blokker, intratuin en leen bakker verkopen ze tafelzeil op rol, ook doorzichtig. Dit zeil kun je zelf gebruiken om de kanten van de ren of het hok die op de wind staan tocht en regenvrij te maken. Sluit niet het hele hok af met zeil, het is wel de bedoeling dat er genoeg zuurstof en ventilatie is.
  • - Beschermhoezen: er zijn konijnenhokken waarbij passende beschermhoezen gemaakt worden. Let wel op dat er wel voldoende ventilatie in het konijnenhok moet blijven, koop dus geen hoes die het hok volledig afsluit. Bij voorkeur alleen een hoes voor het traliewerk van de "bovenverdieping" zoals veel standaard kooien hebben.
  • - Beschermgordijnen: het zelfde idee als een beschermhoes, alleen is een beschermgordijn alleen voor het afdekken van het traliegedeelte, de rest van het hok blijft vrij. Het voordeel is dat er voldoende ventilatie in het hok blijft. Voor sommige hokken zijn deze kant en klaar te koop, maar deze zijn ook zelf te maken.
  • - Perspex: je kan een kunststof voorzetraam maken voor het konijnenhok. Dit zorgt er voor dat er nog wel licht binnen komt, maar dat het konijn geen last heeft van de weersomstandigheden. Let wel op dat je ook hiermee het hok niet volledig moet afsluiten, zorg voor voldoende ventilatie.

Konijnen horen altijd een maatje te hebben, in de winter blijkt dat extra goed. Zorg er verder voor dat konijnen in de winter niet alleen buiten zitten, maar een passend maatje hebben waar ze tegenaan kunnen kruipen voor warmte. Ook de bodembedekking die je gebruikt in het schuilhok is erg belangrijk in de winter, hieronder lees je daarover meer.

Sommige mensen doen dekens over het volledige konijnenhok. Dat raden wij af, omdat je dan toch vaak vocht en condensvorming krijgt en omdat je dan de ventilatie wel flink beperkt, wat ook niet goed is voor de gezondheid. Een jute zak, handdoek of zeiltje voor een (gaas)opening is voldoende om tocht te beperken en warmte binnen te houden. Een deken over het volledige hok raden wij dus af.

 

 

Bodembedekking


In de winter is het verstandig om een warme bodembedekking te kiezen voor in het konijnenhok. Begin hier al mee als de nachttemperatuur zakt naar een graad of 5. Zorg voor een goed vocht absorberende onderlaag, bijvoorbeeld papierkorrels of houtkorrels. Daaroverheen doe je dan een dikke laag stro. Wees er niet te zuinig mee. Stro is ideaal als bodembedekking in de winter. Het is hol van binnen en houd daardoor warmte vast. Als het echt koud wordt, prop het hele (schuil/nacht) hok dan gewoon vol met stro. Jouw konijnen kunnen daar een lekker holletje in maken en zit zo prima beschut tegen de kou.

Hennepvezel, houtkorrels en beukensnippers zijn prima voor het gebruik in de zomer, bij binnen konijnen of als onderlaag onder het stro, maar in de winter houden ze niet genoeg warmte vast. Gebruik dit soort bodembedekkers in het konijnentoilet of als onderlaag, maar vul de schuilplek(ken) lekker met stro.

Eventueel kun je ook een snugglesafe heatpad in het hok leggen als de temperaturen ver onder nul zakken. Vanaf temperaturen rond -5 kun je hier mee beginnen, voor zieke en oudere konijnen zelfs zodra de temperatuur onder de 0 graden zakt al. Ook al gaan de konijnen er niet direct op liggen, het helpt wel mee om de temperatuur in het schuilhok aangenaam te houden.

In december 2016 vroegen wij onze forumleden wat voor maatregelen zij nemen voor hun konijnen in de winter. Hieronder de uitkomst.

 

 


Temperatuur


Wilde konijnen leven onder de grond, waar de temperaturen vrij gelijk blijven en niet zo extreem zijn als boven de grond. Wij houden onze buitenkonijnen in verblijven boven de grond en moeten dus wel opletten dat het verblijf geschikt is voor in de winter.

Een konijn kan in het Nederlandse klimaat prima in de winter buiten blijven. Met wat extra zorg kunnen konijnen temperaturen tot - 20 aan. Hoewel het koudste record in Nederland op -27 staat, zijn temperaturen van meer dan -15 graden zeldzaam in Nederland. 

Controleer zodra het begint met vriezen regelmatig hoe het gaat met zijn gezondheid. Konijnen met een slechte vacht (sommige teddy's), zieke en/of hele oude dieren moeten niet buiten zijn met deze lage temperaturen. Deze dieren moeten toch op een beschuttere plek overwinteren.  Kijk of het mogelijk is hun hok te verplaatsen naar een schuurtje, bijkeuken of garage, zodat ze toch wat meer beschutting hebben tegen de kou. Haal ze eventueel naar binnen in een onverwarmde kamer. Als er echt sprake is van een konijn dat zo ziek is dat het een verlaagde lichaamstemperatuur heeft, haal het diertje dan wel echt naar binnen in een warme omgeving. Houd er wel rekening mee dat een konijn na een dag of 10-12 binnen, ook al is het een onverwarmde ruimte, zijn wintervacht gaat verliezen en dan dus echt binnen moet blijven wonen tot het weer ijsheiligen is geweest, dat is half mei.


Als het echt extreem koud weer is kun je je konijn ook een lekkere warme snugglesafe heatpad of een kruik geven (let op dat het geen kruik is die ze kapot kunnen knagen!) Geef konijnen wel zelf de keuze of ze er gebruik van willen maken. Voor gezonde konijnen die samen leven met een soortgenoot is het in principe niet nodig. Het is meer ons menselijke idee dat het buiten koud is, omdat wij veel wisselen van temperatuur en daardoor minder bestand zijn tegen kou. Konijnen die vanaf het einde van de zomer buiten wonen, hebben hun wintervacht er op aangepast en wisselen niet zo veel van temperatuur als wij mensen. Ze kunnen dus veel beter tegen kou. Als ze het echt koud krijgen kruipen ze lekker weg in het beschutte nachthok vol stro samen met hun maatje. Dat is natuurlijk gedrag voor konijnen, wilde konijnen kruipen in de bucht onder de grond, waar ze beschut zitten van de ergste kou. Voor konijnen die geen maatje hebben om tegenaan te krijgen, niet helemaal fit zijn of een probleem hebben met de wintervacht is de snugglesafe wel ideaal. Ook is hij handig voor het langer ontdooit houden van de waterbak.

 

Konijn heeft koude oren

Sommige konijnen blijven ondanks de kou toch op een plek zitten waar ze niet beschut zijn. Of ze halen al het stro uit het hok en gaan op de kale bodem zitten. 

Wij lezen vaak dat konijnenbaasjes aan de oren voelen om te testen of een konijn het koud heeft of niet. De oren van een konijn zijn in de winter eigenlijk altijd wel koud, dat zegt niets over of een konijn het koud heeft of niet. De oren van een konijn zijn bedoeld om warmte kwijt te raken. In de zomerperiode zijn konijnenoren dus eigenlijk altijd wel warm, in de winter zijn ze eigenlijk altijd wel koud. Warme oren houd in dat een konijn lichaamstemperatuur afgeeft aan de omgeving, koude oren houd in dat ze alle warmte lekker zelf in hun eigen lichaam houden.

Een iets betere manier om te controleren of een konijn het koud heeft of niet is door in het kuiltje in de nek te voelen, achter de oren van het konijn. Dat hoort warm te zijn. Als het daar lauw of koud is, dan kan het toch verstandig zijn de konijnen te verplaatsen naar meer beschutte en warme plek. Het is geen exacte manier om te testen of een konijn onderkoeld is of niet, de enige echte manier om er achter te komen is door te temperaturen.   

 

Tocht

Tocht op zich is niet iets waar een konijn ziek van wordt. Mensen ook niet trouwens.  Plotselinge temperatuurwisselingen kunnen er wel voor zorgen dat ze vatbaarder worden, dat heeft namelijk veel invloed op het afweersysteem. En tocht kan plotselinge temperatuurwisselingen veroorzaken.

Als het konijnenlijfje opeens snel afkoelt (wat wel kan gebeuren door tocht), veranderd er wel wat in het lichaam, het bloed in het lichaam wordt naar de vitale plaatsen gestuurd om die te beschermen, met als gevolg dat de "puntjes" (zoals de neus) minder bloed krijgen en daarbij minder afweerstoffen hebben, wat ze wel weer vatbaarder maakt voor bijvoorbeeld luchtweginfecties.  Ook verbrand een konijn meer energie bij kou, bijvoorbeeld ademhalen kost dan meer moeite, omdat er koude lucht ingeademd moet worden, moet het lichaam harder werken om zichzelf op temperatuur te houden.

Houd er wel rekening mee dat bij konijnen traanoogjes vaker voorkomen door andere redenen dan luchtweginfecties, vaak heeft het als oorzaak dat er iets in het oog zit wat er niet in hoort (hooitje, strootje), een oogbeschadiging (gestoten) of problemen met de kiezen / kieswortels


Voeding in de winter


Het is niet nodig om je konijn in de winter veel meer voer te geven dan in de zomer. Wilde konijnen eten in de winter juist minder, omdat er minder voedsel te vinden is. De natuur heeft hier rekening mee gehouden en wilde konijnen houden zich met koude temperaturen rustiger en planten zich dan ook niet voort.

Onze huisdierkonijnen krijgen meestal het hele jaar door dezelfde hoeveelheid voedsel, daardoor is het natuurlijke ritme wel wat verstoord. Ga dus zeker niet meer voeren in de winter, alleen "omdat het winter is", hou het gewoon op de normale hoeveelheid.

Het verschilt natuurlijk wel per konijn. Merk je dat je konijn aan de magere kant is of gewicht verliest? Meestal is er dan wel een medische oorzaak waardoor dit komt. Het kan zijn dat het konijn geen goede wintervacht heeft, en heel veel energie verbruikt om zich warm te houden, een slechte weerstand heeft of dat er andere medische problemen zijn waardoor het gewichtsverlies veroorzaakt wordt. Zorg er voor dat je die oorzaak kan achterhalen en breng een bezoek aan de dierenarts (laat oa. het gebit goed controleren).  Geef konijnen die snel gewicht verliezen in de winter wel iets meer brokjes. Ook kun je je konijn verwennen met een lekker stukje winterpeen. Dit geeft ze net wat extra's en zorgt er voor dat ze ook goed vocht binnen krijgen. Let wel op, konijnen moeten wennen aan het eten van groenvoer, anders krijgen ze diarree. Als het gewichtsverlies echt flink is, overweeg dan of het niet slimmer is om dat konijn(enkoppel) naar een beschuttere plek te verhuizen.

Ideaal om in de winter bij te voeren aan konijnen die wat extra's nodig hebben zijn gedroogde kruiden. Meng deze door het hooi of voer ze apart. Door het voeren van gedroogde kruiden kun je de weerstand net even iets extra's geven. Daarnaast is het ook erg lekker voor je konijn. Gedroogde kruiden zijn te koop in de bunnybunch webwinkel.

Voor oudere konijnen of konijnen met een zwakke gezondheid kan het moeilijk zijn om ze in de winter op een gezond gewicht te houden. Overweeg naast bijvoeding in zo een geval ook of het niet verstandig is deze konijnen te laten overwinteren in een garage, bijkeuken of in de woning. Als ze minder energie hoeven te stoppen in het warmhouden van hun lijfje, kunnen ze de voeding gebruiken om een reserve op te bouwen. In de meeste gevallen is dat bij oude of zwakke konijnen geen overbodige luxe.

 


Wat te doen bij bevriezingen?


Dit komt gelukkig niet zo heel vaak voor, maar het is wel mogelijk. Door het te lang in sneeuw lopen kunnen bijvoorbeeld de voetkussentjes van konijnen bevriezen. Ook de oren kunnen bevriezen. Raadpleeg altijd direct een dierenarts voor behandeling en advies als je vermoed dat jouw konijn last heeft van bevriezingen.

De normale werkwijze bij bevriezing is het volgende: Verwarm voorzichtig het aangetaste deel, bijvoorbeeld met vochtige hete doeken (niet boven de 39 graden!) Je kunt ook het gebied fohnen met een haardroger. Let er wel op dat de temperatuur op de huid niet te hoog wordt. Na het ontdooien is het verstandig om een kompres en een licht verband aan te brengen. Als het lichaamsdeel na het ontdooien weer de normale kleur krijgt of rood wordt is het in orde, wordt het zwart dan betekend het dat de plek te lang bevroren is geweest en zal afsterven.

 

Meer weten?

 

Meer informatie over konijnen in de verschillende seizoenen:

konijnen in de lente

konijnen in de zomer

konijnen in de herfst

konijnen in de winter

Seizoensproducten in onze webwinkel.

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Save