|
Veel mensen nemen een nestje van hun konijn, omdat ze het zo lief en schattig vinden om kleine konijntjes te zien opgroeien. Er komt echter veel meer kijken bij het nemen van een nestje dan mensen vaak denken. In dit artikel wil ik de voor- en nadelen van fokken met konijnen onder de aandacht brengen, en uitleggen hoe het zit met de voortplanting bij konijnen.
De geslachtscyslus van een voedster
De geslachtscyclus van een konijn wordt beinvloed door de temperatuur en de lengte van de dagen. In het vroege voorjaar komt de cyclus op gang, vanaf dat moment, februari-maart, kan een voedster gedekt worden. Als de voedster een binnenkonijn is is de cyclus vaak in de war en kan het zijn dat de cyclus niet meer afhankelijk is van het weer en de lengte van de dagen.
Waar moet je op letten voor je gaat fokken?
Ik ben tegen het fokken met rasloze konijnen. De opvangen puilen al uit met deze ontzettend lieve diertjes. De jongen uit nestjes die mensen namen omdat ze het zo lief en leuk vonden belanden al te vaak op marktplaats en eindigen als reptielenvoer, ze worden in het wild gedumpt of afgemaakt omdat er nergens plek voor ze is! Als je besluit een nestje te nemen moet je zorgen dat je of zelf plek hebt voor soms wel 14 jongen, of dat je er goede huisjes voor kunt vinden. Bedenk wel dat deze mensen ook misschien wel 12 of 14 jaar voor het konijn moeten zorgen! Lees daarom voor je besluit een nestje te nemen het artikel " Waarom we niet zouden moeten fokken met konijnen" goed door.
Mocht je toch echt graag willen fokken verdiep je dan eerst goed in de konijnenrassen die er zijn en in de gynetica. Zorg er voor dat je gezonde, getatoeëerde, volwassen konijnen hebt met goede karakters en zonder erfelijke gebreken. Zorg dat je weet waar je mee bezig bent.
Fok niet alleen naar de rasstandaard maar ook op levensduur, gezondheid en karakter. Zorg voor goede ruime huisvesting en uitloopmogelijkheden voor je konijnen. Zorg dat je plaats hebt voor alle jongen als je geen goede huisjes voor ze kunt vinden. Als je fokt om een ras in stand te houden of te verbeteren en rekening houd met de wensen van de konijnen kun je een goede fokker worden.
Wanneer kun je je konijn laten dekken?
De voedster moet in goede conditie zijn. Ze moet voldoende tepels hebben (minimaal 8), een gezond gewicht hebben en een goed karakter. Een voedster mag niet te dik zijn voor de dekking. Je kunt beter niet met nerveuze of schuwe dieren fokken, dus de ram en voedster moeten een goed karakter hebben, dit omdat de kans groot is dat de jongen dit gedrag van de ouders meekrijgen. Verder moet je ook zoveel mogelijk uitsluiten dat de ouders erfelijke ziekten of gebreken meedragen. De ram mag ook nooit groter zijn dan de voedster. Laat je konijn niet voor de leeftijd van 9 maanden dekken. Voor deze tijd is ze namelijk zelf nog niet volgroeid en heeft ze al haar energie en voedingsstoffen zelf nodig. Als ze te jong een nest krijgt zal haar gezondheid daar ernstig onder lijden.
Breng als je er zeker van bent dat je konijnen in goede gezondheid en conditie verkeren de voedster naar het hok van de ram. Dit is omdat de voedster in haar eigen hok veel territorialer is. De konijnen zullen eerst wat rondhupsen in het hok en daarna zal de dekking volgen. De ram bijt hierbij in de nek van de voedster, dit is normaal. Als de dekking gelukt is zal de ram wat gaan knorren. Bij konijnen is één dekking meestal genoeg om het konijn zwanger te maken. Konijnen ovuleren pas 10 uur na de dekking, Dit betekend dat de eisprong pas plaatsvind als de voedster is gedekt.
De geboorte
 Konijnen dragen 28-32 dagen. Maak een week voor de uitgerekende datum het hok nog eens grondig schoon. Zorg er ook voor dat de voedster een rustige plek heeft om haar nest te maken, bijvoorbeeld een afgesloten nachthok. Ook kun je een speciale nestkist kopen of maken.
Konijnen worden snel achter elkaar geboren. De moeder likt ze schoon en eet de nageboorte op. Konijnenjongen hebben geen haar, geen tanden en de oogjes zijn dicht bij de geboorte. Deze gaan pas na 10 dagen open. Een voedster zorgt maar 2 keer per dag voor haar jongen, dit is heel normaal gedrag en niets om je zorgen over te maken. De jongen blijven ongeveer 3 weken in het nest.
Voor zorg na de geboorte kun je het artikel " Een onverwachts nestje" lezen.
Extra tips bij een nestje
- zorg dat je de week voor de bevalling het konijnenhok nog goed schoonmaakt en zorgt dat de moeder wat fijn nestmateriaal heeft (bijv russel rabbit bedding, zacht, gemalen stro is dat) of genoeg bodembedekking om een nest te bouwen.
- als de jongen uit het nest kruipen, zorg dan voor een speciale werpkist, of leg de jongen in een muts, zodat ze er niet zo makkelijk zelf uit komen tot ze daar wel groot genoeg voor zijn
- zorg dat je vervangende moedermelk in huis hebt
- zorg dat je een goede weegschaal (liefst digitaal!) hebt waarop je elke dag de jongen kunt wegen
Wat kan er mis gaan bij het nemen van “zomaar” een nestje?
Leuk een nestje, denken veel mensen. Terwijl ze een konijntje uit een dierenwinkel of uit een nestje van een particulier hebben, en de hele achtergrond van het konijn niet kennen. Wat kan er allemaal mis gaan als je niet goed op de hoogte bent van de achtergrond van je konijn? Of als je konijn te jong is om gedekt te worden, maar toch zwanger is?
Het grootste gedeelte van de konijnen komen uit nestjes die per ongeluk zijn geboren, of die door onoplettendheid of onverschilligheid zijn geboren. Mensen sexen niet goed, controleren het later ook niet meer, nemen nestjes van broer en zus omdat ze niet weten dat konijnen al vanaf 3 maanden vruchtbaar zijn en ga zo maar door.
Goede fokkers selecteren op de volgende dingen: Rasstandaard (uiterlijk), karakter, melkgift, moederschap, aantal jongen en levensduur.
Als jij de ouders van jouw huisdier konijn niet kent, en de opa en oma, overgroot opa en oma en ga zo maar door, weet je gewoon niet of er inteelt zit in de lijn, of er erfelijke afwijkingen zijn en hoe het met het moederinstinct en het karakter zit van jouw konijn. Zelf al is jouw konijn nog zo een schat en is ze nooit ziek, dit wil niet zeggen dat ze geschikt is voor de fok.
Om een voorbeeld te geven van een veel voorkomende erfelijke afwijking; doorgroeiende tanden (olifantstanden, haakjes op kiezen) zijn erfelijk. Er zijn ontzettend veel konijnen die problemen met het gebit hebben. Met deze konijnen zou al niet gefokt moeten worden.
Gevolgen van inteelt bij konijnen zijn onderandere:
Minder jonge konijnen in een nest (hoewel sommige rassen al van zichzelf vrij kleine nesten hebben, en fokkers hier ook soms op selecteren)
Meer dood geboren jonge konijnen
Voedsters hebben minder spenen (minimaal 8 nodig om een goed fokdier te zijn)
Jongen hebben een lager gewicht bij de geboorte en groeien na het weghalen bij de moeder slecht.
Zowel rammen als voedsters hebben meer kans onvruchtbaar te zijn
De konijnen zijn gevoeliger voor ziekten omdat ze zich niet goed kunnen aanpassen aan de omgeving (temperatuurwisselingen, toch, vocht, etc)
Wat de mensen niet van te voren bedenken en wat erg moeilijk om te zien is als je van dieren houd, is de overleden jongen. In nestjes waar inteelt in voorkomt, waar de leeftijd of gezondheid van de moeder niet ideaal is of als bij de ouders veel inteelt is geweest, of als de jongen gewoon niet gezond ter wereld zijn gekomen zullen er vaak veel afvallen in een nest. Ik ken iemand die een nest kreeg van 18 jonge konijnen (dit is wel erg veel), maar daar bleven er uiteindelijk maar 3 van over. Dat betekend dat je 15 jonge konijnen moet begraven, en degene die dood geboren worden zijn nog te overkomen, maar als er ook jongen sterven waar je al 2 weken voor zorgt en je best voor doet, dan word je niet gelukkig van het “zomaar een nestje nemen omdat het leuk is (voor de kinderen)”
Hieronder 2 voorbeelden van afwijkingen die bij fokken voor kunnen komen (bron van beide verhalen: www.konijnen.be)
Maxfactor
Er was een zeer goede pool roodoog ram, Max. Hij deed het goed op shows en zorgde voor prachtige jongen onder de dwergkonijnen. Doordat Max zo populair werd en zoveel voedsters dekte, was er in die omgeving op een gegeven moment bijna geen voedster meer te vinden zonder "max" in haar bloed. Door deze inteelt ontstond er een aangeboren afwijking, die noemde men de "Maxfactor". De jongen werden geboren met ogen open, achterbeentjes krom naar binnen staand, achtervoetjes met een extra teen, en helaas werden deze jongen in de meeste gevallen niet ouder dan 5 dagen. Deze afwijking komt nog voor, en komt voor bij de dwergkonijnen in Nederland, Belgie en Duitsland.
Dwergfactor/Lethaalfactor
Dwerkonijnen zijn ontstaan door een mutatie. Een mutatie is een plotseling voorkomende verandering die in de genen van een dier voorkomt. Sommige erfelijke factoren kunnen opeens veranderen, soms zijn ze opeens verdwenen, maar soms komen ze opeens te voorschijn. De dwergfactor is zomaar opeens ontstaan dus. Omdat fokkers deze dieren selecteren en er mee verder fokken kan er een ras ontstaan. De dwergfactor zorgt er voor dat het konijn klein geboren word, en ook uiteindelijk geen groot konijn word, een dwergkonijn dus.
Uit onderzoek is gebleken dat de dwergfactor de veroorzaker is van de lethaalfactor (lethaal = dood). De lethaalfactor is een dood of niet levenskansrijk geboren jong. De jongen worden namelijk geboren met een te kort neusbeen en een hoog voorhoofd, en ze zijn veel kleiner dan andere jongen. Deze factor komt niet bij alle dwergen voor. Bij konijnen boven de 1300 gram komt de dwergfactor al weinig voor en zal je dit probleem niet snel hebben, maar de lethaalfactor kan dus wel voorkomen bij dwergkonijnen onder dat gewicht. De lethaalfactor is recessief (dat betekend niet de sterkste factor) en kan dus aanwezig zijn in een dwergkonijn, maar niet tot uiting komen. Hij kan dan wel tot uiting komen bij de jongen.
Meer ruimte nodig om je nestje te kunnen huisvesten?
|
 Op bunnybunch bieden wij een aantal zeer goede konijnenhokken aan, tegen zeer scherpe prijzen. De hokken zijn van goede kwaliteit en zijn geschikt om onder de verschillende weersomstandigheden en seizoenen een goed huis te bieden aan jouw konijnen. Ben je op zoek naar een konijnenhok wat zo in elkaar te zetten is, er uit ziet alsof je het zelf hebt gebouwd, en supergoed is voor je konijntje?
Kijk dan bij onze konijnenhokken! |
Waarom we niet zouden moeten fokken met konijnen
Door Nancy Pinoli
Mensen die konijnen houden vergeten nog weleens dat konijnen in de natuur prooidieren zijn. Als prooidier zullen wilde konijnen nest na nest werpen, om hun soort in stand te houden tussen de roofdieren. Dit werkt perfect in de natuur, maar voor het huiskonijn betekent dit teveel ongewenste konijnen.
Konijnen bereiken tussen de 3 en 6 maanden de seksuele volwassenheid. Het verschil tussen een konijn en een ander zoogdier is dat het vrouwtje ovuleert nadat ze door het mannetje gedekt is (zogenaamde geïnduceerde ovulatie). Alleen dán produceert ze een eitje. Dit betekent ook dat ze drachtig kan (en waarschijnlijk zal) worden binnen 24 uur na het werpen van een nest, als het mannetje nog in de buurt is. Je kunt je voorstellen dat dit heel belastend is voor de gezondheid van het vrouwtje...
Als het konijn te jong is om moeder te worden, dus jonger dan 6/7 maanden, is de kans groot dat er problemen ontstaan tijdens zwangerschap/werpen. Verder kunnen altijd de volgende problemen zich voordoen:
Ze kan in de war zijn, en geen nest bouwen voor haar baby's, waardoor die doodgaan door kou of ellende.
Haar melk kan niet komen, of ze zal ze niet willen voeden, het aan de mens overlatend ze met de hand te voeden. Het sterftecijfer onder met de hand gevoede konijntjes is zeer hoog.
Indien de vader groter was dan de moeder, kan ze problemen krijgen tijdens de geboorte, en de baby=s zouden kunnen sterven.
Als de moeder niet echt gezond was, kan ze ziek worden van de stress van de zwangerschap en de geboorte.
Als je er voor kiest met je konijn te fokken, wat ga je dan met de 4 tot 12 baby's doen die ze heeft gekregen? Denk je dat het lukt een goed, liefdevol tehuis voor allemaal te vinden? En als dat niet lukt, ben je dan bereid 8-10 jaar goed voor ze te zorgen (inclusief sterilisatie en/of castratie)? Voor ieder konijn dat òf per ongeluk òf gepland wordt geboren, sterft er een konijn in een asiel, omdat het baby-konijn wat jij hebt laten komen een plek in beslag neemt van een asiel-konijn. Dus, voordat je gaat fokken: ga eens naar een asiel in je omgeving om de konijnen te zien die wanhopig zitten te wachten op een nieuwe baas/bazin. En bedenk je dan dat ook deze konijnen eens schattige baby'tjes zijn geweest, maar gedumpt zijn toen ze ouder werden...
Dit konijn wacht bij een opvangadres op een nieuw tehuis....
Net zoals dit konijn....
En dit konijntje....
Het beste wat je kunt doen voor je konijn, voor konijnen in het algemeen, is laten steriliseren of castreren. Vrouwtjes kunnen langer leven, omdat je daarmee de kans op baarmoederkanker wegneemt. Je gecastreerde konijn zal zich veel minder agressief gedragen, niet meer sproeien, de konijnenbak-gewoontes zullen betrouwbaar worden, en het belangrijkste: het zal ongewenste nesten voorkomen, dus hij kan samen met een vrouwtje leven!
Bron: Konijnen.nl
|
